Emekli Olduktan Sonra Kamuda Çalışanlar
1950 doğumluyum. 1973 yılının 12. ayında devlet memuru oldum. 11 yıl çalıştıktan sonra ayrıldım. 1985 yılında SSK’lı oldum. 3625 günlük SSK’lı iken 1999 yılında SSK’dan emekli oldum. 2002 yılının 11 inci ayında devlete tekrar öğretmen olarak atandım. Öğretmenlik keseneğim normal öğretmenlerden kesilen kadar kesiliyor. Halen göreve devam
etmekteyim.
Bu bilgiler çerçevesinde size 3 tane sorum olacak.
1- Emekli sandığından emekli olabilir miyim?
2- SSK’dan emekli olursam son çalıştığım 4 yıl kademe olarak bana verilir mi?
3-Diğer iki seçenekte olmazsa, 4 seneden beri kesilen emeklilik keseneklerim para olarak bana geri ödenir mi? Celal Çıkın
Beyefendi, bu konu son yılların sorunlarından biridir. SSK, Bağ-Kur veya T.C. Emekli Sandığı’ndan emekli olan bir kişi, SSK sigortalılığı gerektirecek bir işte çalışırsa, SSK’ya “Sosyal Güvenlik Destek Primi” ödeyerek çalışabiliyor iken 2005 yılı Mali Bütçe Kanunu sınırlama getirdi. Emekli olduğu halde herhangi bir kamu kurumunda çalışmaya devam edenler 1 Ocak 2005 tarihinden itibaren emekli aylıklarından vazgeçmeleri ile emekli aylığını almak istedikleri takdirde ise, kamudaki görevlerinden ayrılmaları arasında karar verdiler. (Özel sektörde emekli olarak çalışanlar için bir değişiklik yok onlar SSK’ya sosyal güvenlik destek primi ödeyerek, emekli aylıklarını da alarak çalışabilirler.)
A-Kamuda Memur Olarak Başlayanlar
Sizin olayınızda olduğu gibi SSK’dan emekli olup T.C. Emekli Sandığı’na kesenek ödenecek bir işte çalışmaya başlayanlar için ise daha farklı bir sorun vardı. Çünkü, T.C. Emekli Sandığı’nda SSK’daki gibi SGDP ödemesi olmadığından normal kesenek (prim) alınmaktaydı ve hatta SSK emeklisi olup daha sonra memuriyete geçip, T.C. Emekli Sandığı’na 15 yıl prim ödeyip yaşı gelince T.C. Emekli Sandığı’ndan emekli olup, hem de SSK’dan hem de Sandıktan emekli aylığı alanlar bile ortaya çıkmıştı.
2829 Sayılı Hizmetlerin Birleştirilmesi Kanunu, 5434 Sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu ile 506 Sayılı Kanun birlikte değerlendirildiğinde, son yedi yıl içinde en çok T.C. Emekli Sandığı’na prim (kesenek) ödediğinizden toplamda 9000 günü (25 tam yılı) tamamlamak şartıyla T.C. Emekli Sandığından emekli olabilirsiniz. Hizmetleri birleştirmeden SSK’dan kesilen aylığınızı yeniden talep edebilirsiniz ama bu durumda son 4 yıllık öğretmenlik sürenizi kullanamazsınız. İkinci seçeneği yani SSK’dan eski aylığı tercih ettiğinizde T.C. Emekli Sandığı’na ödenen 4 yıllık sürenin keseneklerini (primlerini) geri alamazsınız ama bu süre 5 yıla çıkarsa o zaman bu sürenin keseneklerini geri alabilirsiniz. Zira, 5434 Sayılı Kanuna göre 5 yıla kadar olanlar ile 10 yıldan fazla olanlar kişilere geri verilmez ama 5 yıldan çok 10 yıldan az olanlara istekleri halinde kesenekleri geri veriliyor.
B-Kamuda SSK’lı Olarak Başlayanlar
Emekli olduktan sonra kamuda yeniden işe başlayanlar ise SSK’dan aldıkları emekli aylıklarını kestirip, tercihlerini kamuda çalışmak yönünde belirtenler, hem emekli aylıklarından oldular hem de emeklilik statüsünden dolayı sağlık yardımlarından. Bu kişiler 1 Ocak 2005 tarihinden itibaren SSK’ya sosyal güvenlik destek primi yerine, normal sigortalılar gibi prim ödemeye başladılar. Kanuna göre sigortalı olarak çalışmaya başlayan bir kişinin sağlık yardımı alabilmesi için, yani muayene ve tedavi olabilmesi için en az 90 gün sağlık sigortası primi ödemesi gerekiyor, bakmakla yükümlü olduğu eş, çocuk, ana ve babasının sağlık yardımı alabilmesi için ise, en az 120 gün sağlık sigortası primi ödemesi gerekiyor. Bu durumda da, kamuda çalışan eski emekliler, üç ay süreyle sigortalı olarak sağlık yardımı alamadıkları gibi dört aylı bir süreyle de bakmakla yükümlü oldukları eş, çocuk, ana ve babalarını da tedavi ettiremediler.
Daha da önemlisi T.C. Emekli Sandığı’ndan emekli olanlar şimdi SSK’ya normal prim ödemeye başladılar ve vefat ettikleri takdirde geride kalanlarına 2829 Sayılı Kanun gereğince T.C. Emekli Sandığı değil SSK ölüm (dul/yetim) aylığı bağlama ihtimali var olduğu gibi SSK’ya 3,5 yıl ve daha fazla prim öderlerse SSK’dan düşük bir aylık ile emekli olabilecekler.
Kısa Kısa Kısa
Kadir Çetin-Eşiniz, 3600 günü 23.05.2005 gününe kadar tamamlamış olsaydınız 52 yaşında emekli olacaktı ama 3600 günü 23.05.2008 gününe kadar tamamlarsanız 54 yaşında SSK’dan emekli olacak.
Hikmet Birdemir-Halen devam ettiğiniz SSK’dan 60 yaşında en az 7000 gün sayısı ile veya yine 60 yaşında en az 4500 gün sayısı ile de kısmi aylıkla emekli olursunuz. Bundan sonra Bağ-Kur’a geçerseniz bu kere yine 60 yaşında 9000 gün sayısı ile tam aylık veya 5400 gün sayısı ile kısmi aylıkla emekli olursunuz.
Sibel Yelek-Bağ-Kur’daki 15 yıllık prim ödeme sürenizle 52 yaşında yani 05.01.2007 günü kısmi aylıkla emekli olursunuz.
Mümtaz Güloğulları-Askerlik borçlanması ile başlangıcınız 16.07.1979 olmuş olup bu başlangıçla 45 yaşında SSK’dan en az 5000 gün sayısı ile emekli olursunuz. Emeklilik için son çalıştığınız yerin bağlı olduğu SSK Sigorta Müdürlüğüne başvuracaksınız.